LEFT JOIN va juftsiz qatorlar

INNER JOIN jufti yo‘q qatorlarni jimgina tashlab yuboradi. Lekin ko‘pincha aynan shular qiziq: «hech qachon buyurtma bermagan mijozlar», «kuratori yo‘q guruhlar», «hali baho olmagan talabalar».

LEFT JOIN

Chap jadvalning hamma qatorlari qoladi. O‘ng jadvalda jufti bo‘lmasa — o‘ng tomondagi ustunlar NULL bo‘lib chiqadi.

SELECT g.name, t.last_name AS curator
FROM study_groups g
LEFT JOIN teachers t ON t.id = g.curator_id
ORDER BY t.last_name NULLS FIRST, g.name;

Kuratori yo‘q guruhlarda curator — NULL.

Juftsizlarni topish

Eng foydali usul: LEFT JOIN + WHERE o‘ng.id IS NULL.

SELECT c.first_name, c.last_name
FROM customers c
LEFT JOIN orders o ON o.customer_id = c.id
WHERE o.id IS NULL;

Bu — hech qachon buyurtma bermagan mijozlar.

RIGHT JOIN va FULL JOIN

• RIGHT JOIN — LEFT JOIN ning ko‘zgudagi aksi: o‘ng jadval to‘liq qoladi. Odatda jadvallar o‘rnini almashtirib, LEFT JOIN yozish tushunarliroq.
• FULL JOIN — ikkala tomonning ham juftsiz qatorlari qoladi.

PostgreSQL FULL OUTER JOIN ni qo‘llab-quvvatlaydi.

Ehtiyot bo‘ling: shart WHERE dami yoki ON dami?

LEFT JOIN da o‘ng jadval uchun shartni WHERE ga yozsangiz, juftsiz qatorlar (NULLlar) shartdan o‘tmaydi va LEFT JOIN oddiy JOIN ga aylanib qoladi. O‘ng jadval sharti ON ichida bo‘lishi kerak:

SELECT c.first_name, COUNT(o.id) AS cancelled
FROM customers c
LEFT JOIN orders o ON o.customer_id = c.id AND o.status = 'cancelled'
GROUP BY c.id, c.first_name
ORDER BY cancelled DESC
LIMIT 5;

COUNT(o.id) — NULL larni sanamaydi, shuning uchun bekor qilingan buyurtmasi yo‘q mijozda 0 chiqadi.

Esda qoldiring

• LEFT JOIN — chap jadval to‘liq qoladi, jufti yo‘qlarda o‘ng tomon NULL.
• Juftsizlar: LEFT JOIN … WHERE o‘ng.id IS NULL.
• O‘ng jadval sharti — ON ichida, aks holda LEFT JOIN ishlamay qoladi.