SQLab
O‘rganishMashqMasalalarArenaReyting
© 2026 SQLab · Toshkent
SQLab

SQL’ni o‘rnatmasdan, brauzerning o‘zida o‘rganing.

Platforma

  • O‘rganish
  • Mashq
  • Masalalar
  • Arena
  • Reyting

Kimlar uchun

  • Talabalar
  • Ustozlar
  • Universitetlar
© 2026 SQLab. Barcha huquqlar himoyalangan.O‘zbekistonda, talabalar uchun yaratilgan.
O‘rganishMashqMasalalarArenaReyting
0/26

Asoslar

  • Ma’lumotlar bazasi nima?
  • Birinchi SELECT
  • WHERE: kerakli qatorlarni tanlash
  • IN, BETWEEN, LIKE va NULL
  • Saralash, LIMIT va DISTINCT

Hisob-kitob

  • Ifodalar, funksiyalar va CASE
  • Sanalar bilan ishlash
  • COUNT, SUM, AVG, MIN, MAX
  • GROUP BY va HAVING

Jadvallarni ulash

  • Kalitlar va bog‘lanishlar
  • INNER JOIN
  • LEFT JOIN va juftsiz qatorlar
  • Bir nechta jadval va self join

Murakkab so‘rovlar

  • Ichki so‘rovlar
  • UNION, INTERSECT, EXCEPT
  • WITH: nomlangan so‘rovlar
  • Oyna funksiyalari

Jadval yaratish va o‘zgartirish

  • CREATE TABLE: turlar va cheklovlar
  • INSERT, UPDATE, DELETE
  • ALTER, DROP, TRUNCATE
  • Bazani to‘g‘ri loyihalash

Professional daraja

  • Indekslar va EXPLAIN
  • Tranzaksiyalar va ACID
  • VIEW: saqlangan so‘rovlar
  • Funksiyalar, protseduralar, triggerlar
  • Foydalanuvchilar, huquqlar, zaxira nusxa
O‘rganish/Murakkab so‘rovlar

UNION, INTERSECT, EXCEPT

156 daq

Ba’zan bir nechta so‘rov natijasini bitta ro‘yxatga birlashtirish yoki ularni solishtirish kerak bo‘ladi. Buning uchun to‘plam amallari bor.

Shart: ustunlar mos bo‘lsin

Birlashtirilayotgan so‘rovlarda ustunlar soni bir xil va turlari mos bo‘lishi kerak. Natijadagi ustun nomlari birinchi so‘rovdan olinadi.

UNION va UNION ALL

Universitetdagi barcha odamlar — talabalar va ustozlar — bitta ro‘yxatda:

university· O‘zgartirib ko‘ring
SELECT first_name, last_name, 'talaba' AS role FROM students
UNION ALL
SELECT first_name, last_name, 'ustoz' FROM teachers
ORDER BY last_name
LIMIT 10;
  • UNION ALL — hammasini qo‘shadi, takrorlar ham qoladi (tezroq);
  • UNION — takrorlarni olib tashlaydi.
university· O‘zgartirib ko‘ring
SELECT city FROM students
UNION
SELECT 'Toshkent';

INTERSECT — ikkalasida ham bor

Talabalar orasida ham, ustozlar orasida ham uchraydigan familiyalar:

university· O‘zgartirib ko‘ring
SELECT last_name FROM students
INTERSECT
SELECT last_name FROM teachers;

EXCEPT — birinchisida bor, ikkinchisida yo‘q

Talabalarda uchraydigan, lekin ustozlarda uchramaydigan familiyalar:

university· O‘zgartirib ko‘ring
SELECT last_name FROM students
EXCEPT
SELECT last_name FROM teachers;
1Mashq

Mijozlar (customers.city) va buyurtmalar (orders.city) uchraydigan barcha shaharlarni takrorsiz bitta ro‘yxatda chiqaring.


2Mashq

Kamida bitta buyurtma bergan, lekin hech qachon sharh yozmagan mijozlarning customer_id sini chiqaring (EXCEPT dan foydalaning).


Esda qoldiring

  • UNION ALL — qo‘shish, UNION — takrorsiz qo‘shish.
  • INTERSECT — umumiy qismi, EXCEPT — farqi.
  • So‘rovlarda ustunlar soni va turlari mos bo‘lsin.
Oldingi darsIchki so‘rovlarKeyingi darsWITH: nomlangan so‘rovlar

Mundarija

  • Shart: ustunlar mos bo‘lsin
  • UNION va UNION ALL
  • INTERSECT — ikkalasida ham bor
  • EXCEPT — birinchisida bor, ikkinchisida yo‘q
  • Esda qoldiring
O‘rganishMashqMasalalarArenaReyting

SQLab